Klub Historyczny im. gen. Stefana Roweckiego „Grota” w Łodzi

Spotkanie Klubu poświęcone działalności niemieckiego Sądu Specjalnego (Sondergericht) w Łodzi w świetle pojęcia zbrodni sądowej

Spotkanie otworzyła pani prof. dr hab. M. M. Blombergowa, przewodnicząca Klubu. Wykład „Działalność niemieckiego Sądu Specjalnego (Sondergericht) w Łodzi w świetle pojęcia zbrodni sądowej” wygłosił prof. dr hab. Witold Kulesza, kierownik Zakładu Prawa Karnego Materialnego na Wydziale Prawa Uniwersytetu Łódzkiego.

Temat ten prof. W. Kulesza poruszył w swojej najnowszej książce „Crimen laesae institiae. Odpowiedzialność karna sędziów i prokuratorów za zbrodnie sądowe według Prawa Norymberskiego, niemieckiego, austriackiego i polskiego”.

Crimen laesae iustitiae, czyli zbrodnia obrazy sprawiedliwości to pojęcie proponowane przez prof. W. Kuleszę na określenie najcięższych postaci sędziowskiej niesprawiedliwości. To czyn sędziego, który wbrew swemu powołaniu do sprawiedliwego rozstrzygania w sprawie sądowej wypacza lub nagina prawo, przez co staje się ono narzędziem do popełniania zbrodni sądowej. Przykładem jest wydane 4 XII 1941 r. zarządzenie o postępowaniu karnym przeciwko Polakom i Żydom na terenach włączonych do Rzeszy. Zalecaną karą do powszechnego stosowania za szeroko pojęte działania na szkodę narodu niemieckiego i okazywanie nieposłuszeństwa wobec narodu niemieckiego była w tym zarządzeniu kara śmierci. Na tej podstawie sędzia Horst Neubauer wydał 270 takich wyroków w Łodzi. Jednym z drastycznych przypadków przywołanych przez prof. W. Kuleszę była kara śmierci dla młodego parobka polskiego za romans z niemiecką dziewczyną. Sędzia orzekł, że młody Polak poprzez swój czyn działał na szkodę narodu niemieckiego.

Prof. W. Kulesza omówił również zagadnienie odpowiedzialności karnej sędziów i prokuratorów III Rzeszy tuż po II wojnie światowej. W 1947 roku niektórzy odpowiedzialni za stworzenie systemu niemieckiego sądownictwa specjalnego i popełnione w jego ramach zbrodnie, zostali osądzeni w procesach norymberskich, a cały system hitlerowskiego prawa został w końcowym werdykcie uznany za niemoralny i zbrodniczy. Jednak sędziowie i prokuratorzy III Rzeszy nie zostali skazany za bezprawne wydawanie wyroków śmierci, których w sumie było 40 tys. Juryści, którym postawiono zarzut popełnienia zbrodni sądowej, odpowiadali niezmiennie, że stosowali wówczas obowiązujące prawo i wierzyli, że działali dla sprawiedliwości. Do sprawy powrócono po Zjednoczeniu Niemiec, wówczas skazano 181 sędziów za wypaczanie i naginanie prawa, ale tylko tych z NRD.

W spotkaniu uczestniczyło 18 członków Klubu oraz 12 gości.

 

Sprawozdanie sporządziła

Adrianna Szczerba

  • Zebranych wita Barbara Czajka, dyrektor Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej im. Marsz. Józefa Piłsudskiego, która zgodziła się być gospodarzem spotkania. Obok prof. Witold Kulesza. W pierwszym rzędzie drugi od lewej Piotr Machlański, łódzki przewodnik
    Zebranych wita Barbara Czajka, dyrektor Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej im. Marsz. Józefa Piłsudskiego, która zgodziła się być gospodarzem spotkania. Obok prof. Witold Kulesza. W pierwszym rzędzie drugi od lewej Piotr Machlański, łódzki przewodnik
  • Spotkanie otworzyła prof. dr hab. Maria Blomberg, przewodnicząca Klubu im. gen. „Grota”. Obok prof. Witold Kulesza
    Spotkanie otworzyła prof. dr hab. Maria Blomberg, przewodnicząca Klubu im. gen. „Grota”. Obok prof. Witold Kulesza
  • W pierwszym rzędzie od prawej: Ewa Kirchner-Lipińska, Barbara Czajka, dyrektor WBP im. marsz. Józefa PIłsudskiego w Łodzi, Marek Drużka, dyrektor Oddziału IPN w Łodzi
    W pierwszym rzędzie od prawej: Ewa Kirchner-Lipińska, Barbara Czajka, dyrektor WBP im. marsz. Józefa PIłsudskiego w Łodzi, Marek Drużka, dyrektor Oddziału IPN w Łodzi
  • W drugim rzędzie pierwszy z prawej Jerzy Świetlik, dalej Grzegorz Nawrot (OBEP IPN w Łodzi)
    W drugim rzędzie pierwszy z prawej Jerzy Świetlik, dalej Grzegorz Nawrot (OBEP IPN w Łodzi)
  • W trzecim rzędzie pierwszy z lewej Antoni Galiński (IPN Oddział w Łodzi), koordynator pracy Klubów Historycznych im. gen. S. Roweckiego „Grota”
    W trzecim rzędzie pierwszy z lewej Antoni Galiński (IPN Oddział w Łodzi), koordynator pracy Klubów Historycznych im. gen. S. Roweckiego „Grota”
  • prof. Kulesza odpowiadał na liczne pytania publiczności
    prof. Kulesza odpowiadał na liczne pytania publiczności
  • prof. dr hab. Witold Kulesza, kierownik Zakładu Prawa Karnego Materialnego UŁ, b. dyrektor Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu
    prof. dr hab. Witold Kulesza, kierownik Zakładu Prawa Karnego Materialnego UŁ, b. dyrektor Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu
A
A+
A++
Drukuj
PDF
Powiadom znajomego
Wstecz

ŁÓDŹ

Kontakt z Klubem

Antoni Galiński
42/ 616-27-31
oddzial.lodz@ipn.gov.pl

  

Opieka nad Klubem

Zarząd Okręgu Łódź Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej
ul. Źródłowa 52
pok. 124, I piętro
91-735 Łódź

Oddział Instytutu Pamięci Narodowej - KŚZpNP w Łodzi
ul. Elizy Orzeszkowej 31/35
91-479 Łódź